Tại sao Bộ y tế chưa công bố dịch sởi?

Dư luận lo ngại con số 2.492 trẻ mắc bệnh sởi, trong đó 25 trường hợp tử vong chưa phản ánh đúng thực tế tình hình dịch bệnh hiện nay. Theo nhiều người, dịch sởi năm nay lại có biến chứng đặc biệt nhanh và nặng hơn mọi năm. Vậy tại sao Bộ y tế vẫn chưa công bố dịch sởi?

Các khoa Nhi đều quá tải vì bệnh nhân sởi tăng mạnh

Cộng đồng mạng đang truyền tay nhau status của một thành viên Facebook nói rằng dịch sởi năm nay có diễn biến rất khó lường, biến chứng nhanh nên tử vong nhiều, còn bệnh viện Nhi quá tải và khuyến cáo các bà mẹ cẩn thận cho các bé, nhất là bé dưới 9 tháng tuổi.

Trên các diễn đàn mạng cũng xuất hiện một số câu chuyện mà thành viên bắt gặp, nói rằng con cháu họ đang bị sởi, hoặc con đồng nghiệp, hàng xóm bị bệnh viện trả về hoặc tử vong do sởi.

Tất cả những thông tin chưa được kiểm chứng này, cộng với thực tế qua phản ánh của báo chí bệnh viện Nhi trung ương (Hà Nội) quá tải đến mức phòng bác sĩ cũng phải trưng dụng làm phòng bệnh nhân khiến cho dư luận lo ngại.

PGS.TS Phạm Nhật An, Phó giám đốc bệnh viện Nhi TW chia sẻ trên Vietnamnet là chưa bao giờ bệnh viện lại quá tải vì số lượng trẻ nhập viện do sởi như hiện nay: "Ngày cao điểm, như ngày 10/4 đến rạng sáng 11/4 thì đã có 40 trẻ nhập viện. Hiện bệnh viện phải dành cả khoa Truyền nhiễm chỉ để phục vụ bệnh nhân mắc sởi nặng có biến chứng". Ông An cũng cho biết hiện bệnh viện Nhi TW đã có trên 200 bệnh nhân nhiễm sởi đang được điều trị trong điều kiện thiếu máy thở, máy tiêm. Nhiều bệnh nhân phải chung nhau một máy thở, phải ghép 6 bé trên một chiếc giường…

Theo Cục Y tế dự phòng, cả nước đã có gần 6.700 ca sởi và sốt phát ban dạng sởi, trong đó gần 2.500  trường hợp được xác định mắc bệnh sởi tại 59 tỉnh/thành phố. Chỉ tính riêng bệnh viện Nhi TW, đã có hơn 900 ca sởi biến chứng đến từ hơn 20 tỉnh, thành phía Bắc. Ngoài ra nhiều ca bệnh diễn biến nguy kịch, sự sống, cái chết của bệnh nhi mong manh trong gang tấc.

Khoa Nhi bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) cũng bị quá tải với 83 ca mắc sởi rất nặng phải nhập viện điều trị. Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP HCM), trung bình mỗi tuần tiếp nhận từ 90 - 100 ca sởi chuyển từ các tỉnh phía Nam, trong đó khoảng 10% số ca bệnh bị biến chứng nặng phải thở máy…

Tại sao Bộ chưa công bố dịch sởi?

Tình hình tại các bệnh viện đang rất nóng, trong khi dư luận sốt ruột rằng tại sao Bộ Y tế chưa công bố dịch?

Trao đổi với Vietnamnet, ông Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết việc khi nào công bố dịch sởi thì cần phải căn cứ vào tình hình dịch bệnh và thực hiện theo Quyết định 64/2010/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ban hành ngày 25/10/2010.

PGS.TS Trần Đắc Phu

Theo Quyết định này, việc công bố bệnh truyền nhiễm (trong đó có sởi) chỉ được thực hiện khi có đủ hai điều kiện:

1. Có số người mắc bệnh truyền nhiễm vượt quá số người mắc sự tính bình thường của cơ quan y tế tuyến tỉnh, thành phố trực thuộc TW trở lên.

2. Có ít nhất một trong các yếu tố nguy cơ như: Quy mô, tính chất của bệnh dịch vượt quá khả năng kiểm soát của cơ quan ý tế tuyến tỉnh, thành phố trực thuộc TW; Bệnh dịch được Bộ trưởng Bộ Y tế xác định có sự biến đổi tác nhân gây bệnh, có nguy cơ làm tăng tỷ lệ tử vong và chưa có biện pháp khống chế hiệu quả; Bệnh dịch có tỷ lệ tử vong cao mà chưa rõ tác nhân gây bệnh và chưa có biện pháp khống chế hiệu quả; Bệnh dịch xảy ra khi có thiên tai, thảm hoạ.

Và mặc dù không công bố dịch vì vẫn "trong tầm kiểm soát", nhưng Bộ Y tế lại vừa có quyết định số 1194/QĐ-BYT xuất cấp không thu tiền 30 chiếc máy thở từ nguồn dự trữ quốc gia để phục vụ công tác phòng chống dịch và nhu cầu khám, chữa bệnh cho các bệnh nhân nhi. Theo đó, số máy thở này 30 sẽ được cấp cho 4 bệnh viện gồm: Bệnh viện Nhi Trung ương (8 máy), bệnh viện Bạch Mai (10 máy), bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương (8 máy) và bệnh viện Xanh Pôn Hà Nội (4 máy).

Dấu hiệu nhận biết bệnh sởi và các phòng tránh

Trước diễn biến phức tạp của dịch sởi, bác sĩ Nguyễn Văn Lâm, Phó khoa Truyền nhiễm, bệnh viện Nhi Trung ương (Hà Nội) cho biết trên VOV rằng tuy sởi là bệnh lành tính, tùy từng bệnh nhân mà diễn biến nặng hay nhẹ nhưng các bậc phụ huynh không nên chủ quan.

Theo đó, nếu trẻ có biểu hiện sốt, phát ban, bắt đầu từ mặt sau đó lan dần xuống dưới chân, tay; kèm theo viêm kết mạc mắt; viêm long đường hô hấp thì cha mẹ nên nghĩ đến bệnh sởi.

Một bé trai mắc bệnh sởi

Khi trẻ đã mắc bệnh, điều đầu tiên là cần chăm sóc thật tốt dinh dưỡng (ăn thức ăn loãng, dễ tiêu, uống nhiều nước trái cây), hạ sốt, nằm nơi thoáng mát, tránh gió lùa, tắm rửa vệ sinh sạch sẽ cho trẻ (không kiêng tắm như dân gian). Không nhất thiết phải đưa đến viện mà cách ly ở nhà, chăm sóc và theo dõi sát.

Nếu bé sốt cao liên tục, khó thở, tiêu chảy mất nước, ho nhiều, có viêm phổi, suy hô hấp... thì nên đưa trẻ đến ngay bệnh viện để tránh biến chứng nguy hiểm. Nếu cần dùng kháng sinh thì tuyệt đối tuân theo sự chỉ định của bác sĩ.

Cục Y tế dự phòng cũng khuyến cáo, hiện nay chưa có thuốc điều trị đặc hiệu bệnh sởi, việc điều trị chủ yếu để phòng bội nhiễm và các biến chứng nặng do sởi gây ra. Bệnh sởi là bệnh rất dễ lây và thường có các biến chứng, do đó khi phát hiện trẻ có các biểu hiện của bệnh sởi cần đưa trẻ đến ngay các cơ sở y tế để được khám, tư vấn, điều trị, chăm sóc và cách ly để hạn chế các biện chứng nặng của sởi và phòng lây nhiễm cho cộng đồng.